Het effect van een familieopstelling

Een familieopstelling kan een bevrijdend effect hebben dat je onmiddellijk voelt. Dan voel je een last van je afvallen, een bevrijding, een opluchting. Een cliënt vertelde mij een half jaar na zijn opstelling:

“Nadat ik de opstelling had gedaan voelde ik onmiddellijk meer ademruimte en meer energie. De schade die de ziekte aan mijn longen heeft aangebracht is weliswaar onomkeerbaar, maar het verschil wat dit voor mij oplevert in wat ik kan doen in mijn leven is enorm.”

Dus soms is het onmiddellijke effect van een opstelling blijvend. Vaak ook ebt dat effect na een paar weken weg en dan is het alsof er niets veranderd is. En soms voel je helemaal niets na een opstelling. Een client vertelde mij het volgende, ruim een jaar nadat ze haar opstelling deed:

“Nadat ik de familieopstelling had gedaan voelde ik aanvankelijk helemaal geen verandering. Alles leek precies hetzelfde te zijn gebleven. Maar toen ik vorige maand terugkeek op het afgelopen jaar realiseerde ik mij opeens dat ik het hele jaar niet depressief ben geweest. Dat is heel bijzonder voor mij, want sinds mijn vroege tienerjaren heb ik nooit meer een jaar gekend waarin ik niet minstens vier maanden depressief was.”

Het blijvende effect van een opstelling is subtieler dan het onmiddellijke gevoel van bevrijding. Dit diepere effect is niet iets wat je voelt; in plaats daarvan begin je na enige tijd veranderingen op te merken in je leven. Soms is het pas na maanden dat je het begint op te merken. Van een angstaanval die regelmatig terugkwam heb je al maanden geen last meer gehad en opeens besef je dat. Een terugkerend bekend gevoel van machteloosheid, geblokkeerd zijn of een plotseling verlies van energie is niet meer teruggekomen.

Verstrikkingen in het familiesysteem spelen zich af op een laag in ons bewustzijn, die we in onze vroegste ontwikkeling hebben meegekregen, nog voordat we de beschikking hadden over woorden en ideeën, en daarom is deze laag onbewust; ontoegankelijk voor ons denken. Een familieopstelling heeft een dieptewerking: hij brengt een verandering teweeg in die diepe laag en dus is die verandering meestal ook ontoegankelijk voor ons denken. Die dieptewerking gaat lang door buiten ons gevoel en bewustzijn om.

Het enige wat je hoeft te doen na een opstelling is alert blijven voor zulke mogelijke veranderingen en erop vertrouwen dat ze echt en blijvend zijn.

In één familieopstelling wordt hooguit één verstrikking opgelost. (Een verstrikking is een te nauwe, onbewuste verbondenheid met het lot of de rol van een eerder geboren familielid.) Het is niet ongebruikelijk om na vier tot zes maanden opnieuw een opstelling te doen om een volgende verstrikking uit te werken. Zo ontstaat een doorgaand proces dat gedurende een aantal jaren een diepgaande transformatie kan ondersteunen.